Pozytywne i negatywne skutki promieniowania.



Temat: Pozytywne i negatywne skutki promieniowania.



O negatywnym wpływie promieniowania na zdrowie, wiadomo już chyba od

lat 20-tych, albo nawet od początku wieku. Od początku widać było, że duże dawki promieniowania są śmiertelnie niebezpieczne. Sporo badaczy promieniotwórczości, zmarło przecież na białaczkę. Jednocześnie wielu naukowców, wystawionych na stosunkowo

słabą ekspozycję, odnotowało polepszenie stanu zdrowia. Stąd wniosek, że promieniowanie może mieć także korzystne skutki. Otóż życie na Ziemi powstawało w obecności silnego promieniowania.

O nieszkodliwości małych dawek promieniowania, świadczą następujące

fakty oraz fakty/obserwacje:

- swego czasu poddawano doświadczeniom z promieniowaniem różne grupy

organizmów żywych. Były wsród nich pantofelki. Okazało się, że pantofelki pozbawione promieniowania tła, żyły krócej i były ogólnie słabsze od swych braci trzymanych w warunkach normalnych. Z kolei te pantofeli, którym zwiększono promieniowanie tła,

żyły dłużej od osobników wzorcowych.

- badano zachorowalność na raka piersi kobiet żyjących na terenach o podwyższonym poziomie promieniowania. Okazało się, że procent zachorowań był mniejszy niż w grupie wzorcowej.

- brak u organizmów żywych zmysłu wykrywania promieniowania.

Zwierzęta posiadają "sensory" pozwalające im wykryć wszelkiego

rodzaju zagrożenia zewnętrzne. Czyli oczy, słuch, dotyk, receptory termoczułe, smak, receptory pola magnetycznego. Na przykład człowiek potrafi doskonale wykrywać zmiany temeperatury o zaledwie kilka stoponi. Człowiek może żyć w temperaturach od około 220K do około 320K czyli nie mamy tutaj nawet oktawy. Natomiast promieniowanie na Ziemi zmienia się w obrębie AFAIK dwóch dekad. Czyli, jeżeli jego wpływ na organizm człowieka, byłby taki jak wpływ zmian temperatury, to byłyby miejsca na powierzchni Ziemi, gdzie nie

istniałoby życie. A tak nie jest. Są miejsca na Ziemi, gdzie promieniowanie tła jest dziesięć czy sto razy większe niż średnie – na przykład w Iranie. Mieszkańcy tych miejsc cieszą się jednak dobrym zdrowiem, lepszym nawet niż przeciętne.

Rozróżnia się bezpośrednie i pośrednie skutki pochłaniania energii promieniowania

w żywych tkankach.

Wielkość skutków biologicznych zależy od wielu czynników:

1. Wielkości dawki (na przykład jednorazowa dawka większa od 0,75 Sv powoduje objawy choroby popromiennej),

2. Rodzaju promieniowania,

3. Czasu biologicznego, połowicznego zaniku radioizotopu (przykładowo dla 137Cs fizyczny czas połowicznego zaniku wynosi 30 lat, natomiast biologiczny tylko około 2 lat),

4. Mocy dawki,

5. Rodzaju napromieniowanej tkanki (różne narządy i tkanki wykazują rozmaitą wrażliwość na działanie promieniowania),

6. Sposobu ekspozycji (zewnętrznej lub wewnętrznej) - skażenie wewnętrzne powoduje zdecydowanie większe szkody w organiźmie,

7. Ogólnego stanu organizmu,

8. Czasu pochłaniania (dawka jednorazowa czy też kilka mniejszych),

9. Skutki promieniowania nie ujawniają się poniżej pewnej wielkości dawki - zwanej dawką progową, a międzynarodowe normy podają dopuszczalne graniczne wielkości dawek, znacznie mniejsze od progowych.



Skutki bezpośrednie występują wtedy, gdy cząstki promieniowania zrywają wiązania molekularne w ważnych cząsteczkach, na przykład kwasu nukleinowego. Skutki pośrednie polegają na rozbiciu mniej ważnych molekuł wody (tzw. radioliza wody), co prowadzi do powstania aktywnych jonów i wolnych rodników.



Szkodliwe skutki dzieli się na somatyczne, ujawniające się bezpośrednio u osoby napromieniowanej (choroba popromienna) i genetyczne, ujawniające się dopiero w następnym pokoleniu.



Skutki somatyczne dalej można podzielić na wczesne i późne oraz stochastyczne

(odznaczają się tym, że ich wystąpienie zależne jest od wielkości dawki, ale stopień ich nasilenia nie zależy od dawki; należą do nich białaczka lub inne nowotwory)

i niestochastyczne (stopień nasilenia tych skutków zwiększa się wraz z dawką pochłoniętą).

Skutki te dotknęły naszą rodaczkę Marię Skłodowską-Curie, która była jedną z pierwszych ofiar promieniowania. W jej czasach, początkowo nie zdawano sobie sprawy, jakie są biologiczne konsekwencje dużych dawek promieniowania.





PROMIENIOWANIE ELEKTROMAGNETYCZNE



To promieniowanie elektromagnetyczne, które - jeśli wziąć pod uwagę charakterystyczną dla niego długość fal - znajduje się w paśmie pomiędzy światłem widzialnym,

a promieniowaniem rentgenowskim. Do powierzchni Ziemi dociera promieniowanie UVB

o długości fal od 290 do 320 nm i UVA o długości fali od 320 do 400 nm. Promieniowanie UVB wywołuje bardzo silny rumień skóry, przenika i oddziałuje na komórki naskórka, UVA natomiast jest mniej rumieniotwórcze, za to mocniej stymuluje syntezę barwnika skóry - melaniny, przenika do głębszych warstw skóry - to jest do skóry właściwej i jest powodem występowania popromiennego zapalenia skóry oraz procesów, które mogą doprowadzić do inicjacji procesu nowotworowego w obrębie skóry. Dodatkowo niszczy struktury białkowe budujące skórę - kolagen i elastynę, czym wydatnie przyspiesza procesy starzenia. Promieniowanie ultrafioletowe jest także czynnikiem, który bardzo silnie aktywuje wolne rodniki w naszej skórze, pobudza powstawanie zmian w materiale genetycznym komórek skóry oraz odpowiedzi immunologicznej na nasłonecznienie. Należy także pamiętać o tym,

że promieniowanie UVA i UVB, działając razem, jest silniejsze.



SZKODLIWOŚC PROMIENIOWANIA SŁONECZNEGO UV





Ozonosfera pochłania bardzo szkodliwe dla wszystkich żywych organizmów promieniowanie ultrafioletowe (UV) o długości fali poniżej 390 nm.

Spróbuj na http://zadane.pl. Rozwiązują 2500 zadań dziennie!
Dodana 2005-09-05 20:38:35 przez [ Zdolna Bestia ;) ]. ID: 4271

Szukaj innych materiałów. Mamy ich: 120 156!:
Twoja wyszukiwarka
Ta praca jest plagiatem? Aby zgłosić plagiat skorzystaj z formularza kontaktowego.
Aby móc komentować zarejestruj się w naszym serwisie, lub jeśli masz konto zaloguj się
Strona główna