Noce i dnie.Uogólnienie powieści
Uogólnienie powieści Noce i dnie.
Chciałbym w tym uogólnieniu wskazać na cztery aspekty poruszone w tej powieści i to w sposób możliwie bardzo skrótowy a mianowicie : na młode pokolenie , na realizm w niej zawarty , filozoficzno - moralny i społeczny. Pokolenie dzieci wyprowadza nas na szersze wody. W tym obrazie chodzi autorce generalnie rzecz ujmując o pokazanie co też z tego Niechcicowo – Ostrzeńskiego gniazda wyrosło. Ale wobec kłopotów z Emilką i Tomaszkiem jedna tylko Agnieszka może być uważana za spadkobierczynię postaw rodziców w większym jednak zakresie pragnień matki pani Barbary aniżeli ojca Bogumiła Zycie Agnieszki to wyjście z kręgu domowego , z zaścianka w jakim toczyło się życie jej rodziców do wolnego świata . Tak jak dla pokolenia ojców ważne było powstanie styczniowe, tak dla jej pokolenia ważnym stanie się rok 1905 i odzyskanie w niedalekiej perspektywie niepodległości przez Polskę. Agnieszka jest pełna szacunku dla domu rodzinnego a mimo to można uchwycić konflikt jaki istniał od zawsze między młodym i starym pokoleniem. Można to zauważyć w scenie , kiedy mówi wbrew samej sobie do rodziców o „ sadzeniu kartofli” o służbie obcemu i braku szerszych perspektych oraz ideału . Pokolenie Agnieszki pokazane jest fragmentarycznie i moim zdaniem słusznie , ponieważ to trzeba było zrobić dla całej kompozycji powieści , jednak nie należało wnikać w sprawy zbyt wnikliwie chociażby z tego powodu, iż w tym czasie mamy szereg ugrupowań politycznych : PPS , SDKPiL , Narodowców Dmowskiego i zwolenników Piłsudskiego . Każde z tych ugrupowań co innego mówi i inaczej widzi walkę o niepodległość ojczyzny. To puste i nic nie znaczące polemiki , które niczego dobrego w przyszłości krajowi nie przyniosą a jedynie zamieszanie co ukróciły dopiero rządy sanacyjne .Agnieszka jadąc na nauki do Szwajcarii wpada w sam wir tych problemów w środowisku polskiej kolonii studenckiej w Lozannie. Dla Agnieszki spośród tego pokolenia najbliższa jest wolność , której odzyskanie uważa nie tylko za obowiązek moralny ale przede wszystkim społeczny. Z tego punktu widzenia ważna jest sylwetka Marcina Śniadowskiego, działacza konspiracyjnego PPS z którym wiąże się Agnieszka. I to tylko z jednego powodu. Marcin Śniadowski widzi i uświadamia sobie niebezpieczeństwa walki o niepodległość na dziś i na jutro .
Niemniej ta część powieści nie zachwyca i jest jakaś taka nijaka nawet listy miłosne Agnieszki nas nie przekonują i są także bez wyrazu. Ta część powieści jest najwięcej krytykowana ale niesłusznie , bowiem autorka wprawdzie w sposób fragmentaryczny ale pokazała jakie to pokolenie było w rzeczywistości.
Aspekt Filozoficzno – moralny można sprowadzić do pytania pani Barbary : po co to wszystko toczy się i przemija „ Autorka dowiodła w swej powieści, iż jest ona na wskroś polska i nie ma w niej sprzeczności między zawiłościami duszy ludzkiej a moralnością a zarazem pokazała , że pomiędzy tymi dwiema dziedzinami istnieje zgodność . W powieści najbardziej zajmującą intrygą jest sama egzystencja ludzka , zwykłe toczenie się nocy i dni. Narodziny, śmierć , trwanie , uczucia i ambicje ludzkie. Prawda o człowieku jest dla niej zawsze głębsza, ważniejsza i bardziej zawiła aniżeli jakakolwiek idea, jaką człowiek stworzył na swój temat czy temat świata.
W aspekcie społecznym przedstawiona jest niedola ludzka w ogóle , bez żadnych złagodzeń czy retuszy. Mamy tu niedolę pariasów wydziedziczonych ze wszystkich praw ludzkich [ służba folwarczna , bandosi , dziady ], mamy wskazanie na wątłość życia [ śmierć Teresy w kwiecie wieku ], mamy nędzę człowieka – Hioba [ konanie Lucjana Kociełła ], mamy nieubłagany rozkład jaki czeka człowieka [ pogrzeb Adamowej Ostrzeńskiej ] oraz mamy bardzo sugestywny obraz tego wszystkiego co skazuje człowieka na : niepewność , samotność i wyobcowanie.
Powieść Marii Dąbrowskiej jest też powieścią obiektywną charakteryzująca w sposób pełny zastaną rzeczywistość . Ale nigdy słowa w niej zawarte nie są większe niż opisywana faktyczna codzienność . Przekazywane obrazy zdarzeń , przeżyć , przylegają ściśle do wyrażanej przez nią treści. Po prostu treść nie jest bogatsza od tego co ma przekazać wręcz przeciwnie , jest zawsze skromniejsza. Piękno i realizm Nocy i dni polega przede wszystkim na jej bezwzględnej i nieozdobnej prawdzie. Również na tym , że respektuje ściśle realia czasu , miejsca i środowiska , że nie ma w niej nic , co by nie było w zgodzie z charakterem sytuacji czy konfliktu .
W całości analizy korzystano z biografii : Powieść Noce i dnie Wydawnictwo Czytelnik 1968 r. Biblioteka Analiz literackich pod redakcją Eugeniusza Sawrymowicza w opracowaniu Tadeusza Drewnowskiego Noce i dnie Marii Dąbrowskiej Warszawa 1974 r.
Wydawnictwo Szkolne i Pedagogiczne.
Syzyf.
Spróbuj na
http://zadane.pl. Rozwiązują 2500 zadań dziennie!
Dodana 2006-03-23 15:24:39 przez [ Syzyf ]. ID: 5583
Szukaj innych materiałów. Mamy ich: 120 156!:
