Ruch oporu w czasie II wojny Światowej

Ruch oporu w czasie II wojny Światowej


Ruch oporu w II wojnie swiatowej rozwinal sie do rozmiarów nie spotykanych dotychczas w historii wojen. W okupowanych krajach Europy powstal front walki podziemnej i partyzanckiej, na którym Niemcy hitlerowskie i ich sojusznicy ponosili dotkliwe straty. Dzialania ruchu oporu stanowily wazki wklad w ostateczne zwyciestwo narodów sprzymierzonych nad faszyzmem. Na rozmiary, kierunki rozwoju oraz oblicze wojskowe i polityczne ruchu oporu w poszczególnych krajach mialo wplyw wiele róznych czynników, takich jak, np.: postawa okupowanego narodu, uklad sil klasowych i politycznych oraz wynikajace z niego koncepcje kierowniczych osrodków ruchu oporu, metody i cele polityki okupanta, potencjal ludnosciowy i ekonomiczny danego kraju, jego polozenie strategiczne i warunki geograficzne, tradycje walk wyzwolenczych, stopien integracji ruchu oporu, mozliwosc pomocy finansowej, medycznej, w uzbrojeniu oraz wspóldzialania z frontem regularnym.

Na ziemiach polskich, mimo nie sprzyjajacych okolicznosci i znacznie trudniejszych warunków okupacyjnych niz w innych krajach, ruch oporu stal sie zjawiskiem masowym (ogólna liczbe czlonków okresla sie na nie mniej niz 800 tys. osób) i przybieral najróznorodniejsze formy. Nalezy pamietac, ze teren polski stanowil pomost miedzy armia hitlerowska na froncie wschodnim a terytorium III Rzeszy. Aparat administracyjny i policyjny okupanta byl wiec wspierany przez stale obecne, duze sily wojskowe, które wiosna 1941 roku osiagnely liczbe 3 milionów zolnierzy. W latach 1943-44 jednostki Wehrmachtu staly sie glównym narzedziem w akcjach pacyfikacyjnych i przeciw partyzanckich.
Na uwage zasluguje fakt, ze w spoleczenstwie polskim faszyzm niemiecki nie zyskal najmniejszego grona sympatyków. Nie bylo wiec ani rzadów w stylu Vidkuna Quislinga, ani nawet zadnego przedstawicielstwa polityczno-administracyjnego przy faszystowskich wladzach okupacyjnych, w przeciwienstwie do innych krajów Europy. Okupantowi nie udalo sie takze utworzyc, mimo czynionych prób, polskiej jednostki wojskowej czy paramilitarnej pod auspicjami Wehrmachtu.
Polski ruch oporu skierowany przeciwko okupantom hitlerowskim uksztaltowal sie bardzo szybko, na co niemaly wplyw mialy bogate tradycje narodu na polu organizacji wszelkiego rodzaju spisków i konspiracji w okresie XIX i na poczatku XX wieku. Zostal on zapoczatkowany przez jednostki Wojska Polskiego, które po kapitulacji nie zlozyly broni, lecz wycofaly sie do lasu by podjac walke partyzancka. Najdluzej, bo do wiosny 1940 roku przetrwal oddzial majora Henryka Dobrzanskiego 'Hubala'.
Specyficzna cecha polskiego ruchu oporu w pierwszych latach okupacji bylo jego rozdrobnienie na liczne organizacje. Nadrzednym ich celem bylo wyzwolenie narodowe, ale wystepowaly miedzy nimi istotne róznice, dotyczace stosunku do Zwiazku Radzieckiego i aliantów zachodnich, metod walki z okupantem, ustroju spolecznego, politycznego i ksztaltu terytorialnego przyszlej Polski. Z tych róznic wywodza sie nurty: narodowy, centrowo-prawicowy, lewicowy i ludowy.
Ruch narodowy skupiony wokól Stronnictwa Narodowego tworzy wlasna siatke wojskowa, pod nazwa Narodowa Organizacja Wojskowa, która rozlamuje sie pod wplywem akcji scaleniowej. Z czesci nie podporzadkowanej Armii Krajowej i nacjonalistycznego Zwiazku Jaszczurczego powstaja Narodowe Sily Zbrojne, o zdecydowanie anty-lewicowej orientacji.
Obóz lewicowy byl inicjatorem walki partyzanckiej z okupantem, mimo iz nie posiadal wlasnej partii az do poczatku 1942 roku, kiedy to utworzono Polska Partie Robotnicza. Ta powoluje jeszcze w miesiacu wlasnego powstania lewicowa organizacje zbrojna - Gwardie Ludowa (która przeksztalcono w 1944 roku w Armia Ludowa). Lewicowcy dazyli do rozwijania przyjaznych stosunków ze Zwiazkiem Radzieckim i przeprowadzenia demokratycznych reform spoleczno-ustrojowych w przyszlej Polsce.
Ruchem ludowym w kraju kierowalo Centralne Kierownictwo Ruchu Ludowego "Roch" stworzone przez Stronnictwo Ludowe. Ludowcy od sierpnia 1940 roku dysponuja wlasna masowa organizacja, zwana poczatkowo Straza Chlopska ("Chlostra"), a potem Batalionami Chlopskimi. Bataliony te zaczynaja tworzyc na przelomie 1942/43 roku stale oddzialy partyzanckie.


W czasie okupacji wyksztaltowaly sie rózne formy walki podziemnej: cywilna, gospodarcza, oraz zbrojna.
Przez walke cywilna, zwana równiez "cichym frontem" rozumiemy wszystkie te dzialania, które prowadzone byly w zasadzie bez uzycia broni, czyli: konspiracyjna prasa i propaganda, tajne nauczanie, podziemne zycie kulturalne, pomoc jencom wojennym i Zydom oraz wywiad wojskowy.
Walka propagandowa polegala zarówno na akcjach osmieszajacych okupanta, zrywaniu flag hitlerowskich, malowaniu na murach narodowo-wyzwolenczych hasel i symboli itp. akcji (tzw. "maly sabotaz"), jak i na dzialalnosci wydawniczej. W poczatkowym okresie przewazaly róznego rodzaju powielane biuletyny, przekazujace informacje zdobyte droga nasluchu alianckich stacji radiowych.
Wkrótce zaczely ukazywac sie gazetki drukowane. Prasa konspiracyjna doczekala sie ok. 1400 tytulów, z których czesc ukazywala sie periodycznie. Ta droga przekazywano glównie informacje o sytuacji na frontach, wskazywano jakie zajac postawy wobec zarzadzen okupanta, demaskowano zbrodnie masowe, ostrzegano przed zdrajcami i kolaborantami, publikujac ich nazwiska oraz oglaszano komunikaty o walce podziemnej.
Prasa dowodzila sprawnosci organizacyjnej ruchu oporu, umacniajac antyokupacyjna postawe spoleczenstwa i wiare w nieuchronna kleske III Rzeszy.
Tajne nauczanie prowadzone w tak wielkich rozmiarach na ziemiach polskich, bylo jedyna tego rodzaju forma oporu w okupowanej Europie. Czescia skladowa planu biologicznej zaglady narodu polskiego bylo maksymalne ograniczenie mozliwosci rozwoju umyslowego mlodziezy. Heinrich Himmler wypowiedzial sie w tej sprawie nastepujaco: Dla nie niemieckiej ludnosci Wschodu nie moga istniec szkoly wyzsze niz 4-klasowa szkola ludowa. Celem takiej szkoly ma byc wylacznie: proste liczenie, najwyzej do pieciuset, napisanie nazwiska, nauka, ze nakazem bozym jest posluszenstwo wobec Niemców, uczciwosc, pilnosc, grzecznosc.

Spróbuj na http://zadane.pl. Rozwiązują 2500 zadań dziennie!
Dodana 2005-11-26 16:41:00 przez [ Bajzon ]. ID: 1966

Szukaj innych materiałów. Mamy ich: 120 156!:
Twoja wyszukiwarka
Ta praca jest plagiatem? Aby zgłosić plagiat skorzystaj z formularza kontaktowego.
Aby móc komentować zarejestruj się w naszym serwisie, lub jeśli masz konto zaloguj się
Strona główna